In maart 2026 verscheen een groot en peer-reviewed ME/cvs onderzoek in het tijdschrift Journal of Translational Medicine. In deze studie onderzochten wetenschappers uitgebreid het bloed van mensen met ME/cvs.
Voor dit bloedonderzoek bij ME/cvs werd het bloed van 50 patiënten vergeleken met dat van 29 gezonde controles. Met behulp van een geavanceerde techniek, serum-proteomics, analyseerden de onderzoekers meer dan 7.000 eiwitten. Omdat eiwitten een rol spelen in vrijwel alle processen in het lichaam, kan dit soort onderzoek belangrijke aanwijzingen geven over wat er biologisch misgaat bij ME/cvs.
De onderzoekers werkten zorgvuldig en controleerden hun resultaten op mogelijke verstorende factoren, zoals leeftijd, geslacht en BMI. Daarnaast onderzochten zij expliciet of de gevonden verschillen verklaard konden worden door minder bewegen of een verminderde conditie. Dat bleek niet het geval te zijn.
Veranderingen in eiwitten wijzen op verstoring in het lichaam
De resultaten van dit ME/cvs onderzoek laten zien dat de samenstelling van eiwitten in het bloed duidelijk verschilt van die bij gezonde mensen.
Bij mensen met ME/cvs werden relatief minder eiwitten gevonden die hun oorsprong hebben binnen cellen, bijvoorbeeld uit spieren, hersenen en beenmerg. Tegelijkertijd waren er juist meer eiwitten aanwezig die actief door het lichaam worden uitgescheiden. Het gaat hierbij onder andere om eiwitten die betrokken zijn bij ontsteking, bloedstolling, het complementsysteem en stress- en hormoonreacties.
Deze verschuiving wijst op een mogelijke verstoring van normale lichaamsprocessen en kan erop wijzen dat cellen en systemen anders functioneren dan gebruikelijk.
Aanwijzingen voor problemen in de kleinste bloedvaten
Het bloedonderzoek bij ME/cvs laat ook veranderingen zien in eiwitten die een rol spelen bij het endotheel, de binnenbekleding van bloedvaten. Dit endotheel is belangrijk voor een goede doorstroming van bloed, vooral in de kleinste bloedvaatjes, ook wel de microcirculatie genoemd.
Daarnaast vonden de onderzoekers afwijkingen in eiwitten die reageren op zuurstoftekort. Deze bevindingen sluiten aan bij eerdere studies die suggereren dat de microcirculatie mogelijk niet goed functioneert bij mensen met ME/cvs.
Volgens de auteurs kunnen deze verstoringen invloed hebben op de zuurstof- en energievoorziening van weefsels in het lichaam.
Afwijkingen niet te verklaren door minder bewegen
Een belangrijk onderdeel van dit ME/cvs onderzoek is dat de gevonden verschillen niet verklaard konden worden door deconditionering, oftewel minder bewegen of een verminderde conditie.
De lagere niveaus van bepaalde spiereiwitten pasten niet bij wat je zou verwachten bij inactiviteit. Dit ondersteunt het groeiende inzicht dat ME/cvs geen gevolg is van te weinig bewegen, maar een ziekte met een onderliggende biologische oorzaak.
Signalen van aanhoudende energiestress
In het onderzoek werden bij veel deelnemers met ME/cvs verhoogde waarden gevonden van stressgerelateerde hormonen, zoals FGF21 en GDF15.
Normaal gesproken stijgen deze stoffen tijdelijk, bijvoorbeeld bij inspanning of zuurstoftekort. In deze studie waren ze bij een deel van de patiënten verhoogd aanwezig, wat kan passen bij een toestand van aanhoudende energiestress in het lichaam.
Veranderingen in het immuunsysteem
Ook het immuunsysteem liet duidelijke veranderingen zien. Sommige onderdelen van de afweer leken minder actief te zijn, terwijl andere juist tekenen van activatie vertoonden.
Dit patroon past bij een ontregeld immuunsysteem, zonder dat er sprake is van een klassieke ontstekingsreactie zoals bij veel andere ziekten.
Belangrijke kanttekening bij dit onderzoek
De onderzoekers benadrukken dat dit soort bloedonderzoek bij ME/cvs vooral verbanden laat zien tussen biologische processen. Het onderzoek toont geen directe oorzaak-gevolgrelaties aan.
Wel bieden de resultaten belangrijke aanknopingspunten voor vervolgonderzoek. Toekomstige studies moeten verder uitzoeken hoe deze processen precies verlopen en hoe ze bijdragen aan de klachten van mensen met ME/cvs.
Conclusie: groeiend bewijs voor biologische ontregeling bij ME/cvs
Dit grote ME/cvs onderzoek laat zien dat er sprake is van een brede biologische ontregeling in het lichaam. Daarbij lijken vooral de bloedvaten, de energiehuishouding en het immuunsysteem nauw met elkaar samen te hangen.
De studie draagt bij aan het groeiende bewijs dat ME/cvs een lichamelijke ziekte is, waarbij meerdere systemen in het lichaam betrokken zijn en elkaar beïnvloeden.
Het artikel kun je hier lezen.
Tot slot
De ME/cvs Vereniging zoekt nieuwe bestuursleden. Wil jij meedenken en meebeslissen over de koers, belangenbehartiging en projecten voor mensen met ME/cvs? Met jouw inzet help je de stem van patiënten sterker te maken. Interesse? Neem contact op via [email protected]
